Op 17 juni 2014 is het wetsvoorstel voor de Omgevingswet ingediend bij de Tweede Kamer. Dit wetsvoorstel gaat ons in 2018 (of zoveel later als nodig) het omgevingsplan brengen. Het omgevingsplan vervangt het (volgens het ministerie disfunctionerende) bestemmingsplan. In deze memo zal kort op dit instrument worden ingegaan.

Het omgevingsplan bevat (algemene) regels op (gemeentelijk niveau) met betrekking tot de fysieke leefomgeving. Dit betreffen enerzijds regels die nu in verordeningen als de APV, monumentenverordening, ligplaatsenverordening etc. staan en betrekking hebben op de fysieke leefomgeving en anderzijds regels over ‘het evenwichtig toedelen van functies aan locaties’. Het tweede aspect betreft in feite deel van het omgevingsplan dat wij nu kennen als het bestemmingsplan. In plaats van de norm ‘een goede ruimtelijke ordening’ gaat het nu om de norm ‘een evenwichtige toekenning’, hetgeen in feite op hetzelfde neerkomt. De reikwijdte van het omgevingsplan is met het begrip fysieke leefomgeving wel verruimd ten opzichte van het begrip een goede ruimtelijke ordening (ruimtelijk relevant). Dit betekent dat in een omgevingsplan bijvoorbeeld ook regels kunnen worden opgenomen met betrekking tot milieunormen.

De actualiseringsplicht komt te vervallen. Het omgevingsplan hoeft straks niet meer om de 10 jaar geactualiseerd te worden. Uitgangspunt is namelijk dat het omgevingsplan ‘continu’ actueel wordt gehouden. Op dit onderdeel zal met name de digitalisering en de raadpleegbaarheid een stap moeten maken.

Het ministerie heeft reeds uitgesproken dat alle gemeentelijke bestemmingsplannen (en wellicht ook de algemene regels uit de verordeningen voor zover zij betrekking hebben op de fysieke leefomgeving) bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet zullen worden beschouwd (overgangsrecht) als zijnde één omgevingsplan.

Het wetsvoorstel bevat (als vanzelfsprekend ) ook een mogelijkheid om voor een concreet project in afwijking van het omgevingsplan een omgevingsvergunning te verlenen. Dit zal in de toekomst de omgevingsvergunning voor een ‘afwijkactiviteit’ heten. Uitgangspunt is dat voor het bulk van de afwijkactiviteiten de reguliere procedure van toepassing wordt. De binnenplanse omgevingsvergunning (de mogelijkheid om in een omgevingsplan een afwijkingsbevoegdheid voor B&W op te nemen) komt te vervallen. Verder zal de verklaring van geen bedenkingen plaatsmaken voor een adviesbevoegdheid in het geval de uitgebreide procedure van toepassing is op een vergunning voor een afwijkactiviteit.

Naast de binnenplanse afwijkingsbevoegdheid komen ook de uitwerkingsplicht en de wijzigingsbevoegdheid niet meer terug. In ruil daarvoor heeft de wetgever de gemeenteraad de mogelijkheid gegeven om de bevoegdheid tot het vaststellen van delen van het omgevingsplan, te delegeren aan B&W. Dit kan gaan om het wijzigen van het omgevingsplan of het uitwerken van het omgevingsplan maar ook het (nader) reguleren van onderwerpen of het (nader) reguleren van deelgebieden. De overdracht van bevoegdheden van de gemeenteraad naar B&W zal in een delegatiebesluit moeten worden vastgelegd.

Andere nog niet uitgewerkte aspecten:

toelatingsplanologie over boord: in het omgevingsplan kunnen ook geboden worden opgenomen.meer mogelijkheden voor het faciliteren van organische ontwikkelingen: onderzoeksplichten. doorschuiven naar het moment waarop zich een concreet initiatief meld.gelijkschakelen van planschade en nadeelcompensatie.de mogelijkheid om vage regels die in het omgevingsplan zijn opgenomen uit te werken in beleidsregels. (Dit is trouwens per 1 november ook mogelijk in een bestemmingsplan.)

Buro Waalbrug is betrokken bij het Crisis- en herstelwet project Laan 1945 in Beuningen. Voor dit plangebied wordt (met behulp van de Crisis- en herstelwet) een omgevingsplan vastgesteld. Wilt u als gemeente anticiperen op de Omgevingswet bel of mail dan voor een vrijblijvende afspraak. Wij bekijken dan samen met u op welke wijze u (regeltechnisch – beleidsmatig of procesmatig) kunt anticiperen op de Omgevingswet. Zodat u te zijner tijd optimaal kunt profiteren van de voordelen die de Omgevingswet (en dan met name het Omgevingsplan) straks voor u te bieden heeft.